Jeugdige SamenLezertjes

sl gemengd

pst

SamenLezen, sinds vorig jaar een geliefde activiteit én niet meer weg te denken in de kinderbib. Wat begon als een probeersel met meisjes uit de buurt groeide intussen uit tot een evenement dat bijna wekelijks op de agenda staat in De Vertellerij.

Toen ik me, op aanraden van een paar collega’s, inschreef voor een opleiding SamenLezen; had ik absoluut geen idee wat te verwachten. In eerste instantie dacht ik hierbij aan een leesclubje ‘Jane Austen – style’ en dus niet meteen ‘mijn stijl’ ;-)

Al snel bleek dat mijn inschattingsvermogen me hier in de steek liet… Eens aangekomen op de locatie, werden we er met onze groep nieuwsgierige deelnemers meteen ingesmeten. Diepgaande teksten, luchtige poëzie, grappige fragmenten uit grote klassiekers… ze passeerden allen de revue en werden stuk voor stuk uitvoerig besproken. En tot mijn grote verbazing brachten de neutrale voorleesstemmen van de begeleiders veel meer teweeg dan enkel een luisterend oor. Er was iets in hun manier van voorlezen dat ervoor zorgde dat je de woorden echt hoorde zoals ze daar stonden. Er werd geen intonatie gebruikt om de tekst kleurrijk aan je voor te stellen of om de nadruk te leggen op bepaalde delen ervan.

En dat bleek te werken… want al snel werd er heel oprecht en openlijk gepraat over hoe die werd geïnterpreteerd door de deelnemers. Uiteraard waren de meningen verdeeld en de gevoelens verschillend. Maar de woorden die ze begeleidden, leken ervoor te zorgen dat je begrip opbracht voor de persoon achter de visie. Ze bleken een bindmiddel te zijn dat de groep samenbracht tot een gedeelde ervaring waarbij iedereen zich gewaardeerd voelde…

En het is net die verbinding waar ik iets mee wou doen in De Vertellerij.

Girls

Toen ik begon met de promotie van de eerste SamenLeesgroep, kreeg ik vooral respons van de meisjes uit de buurt. Hoewel ze niet goed wisten waar zich aan te verwachten, haalde hun nieuwsgierigheid het van sommigen hun vrees voor een saaie activiteit. Om hen van bij het begin te betrekken, organiseerde ik een moment waarbij we samen 10 boeken uitzochten. Daaruit kozen we drie boekjes die kans maakten om het onderwerp te worden van onze ‘Girls only’ leesgroep. Met een open stemming werd bepaald in welk boek we ons die eerste keer zouden verdiepen. En de SamenLeesgroep zelf… die was meteen een succes. Met een hapje en een drankje en een gezellige setting als basis wist ik een instant thuissfeer te creëren. En hoewel ik veel tips uit de opleiding kon toepassen, stapte ik soms af van de neutrale voorleesstem en de lange stiltes tussen het lezen door. Met kinderen en jongeren blijft het toch belangrijk dat je zorgt voor een levendige dynamiek.

Het duurde niet lang voor de mannelijke bezoekertjes in de kinderbib vragende partij waren voor een ‘All boys’ SamenLeesgroepje. Dat verliep in het begin iets stroever, maar ze bleven terugkomen en bloeiden gaandeweg ook open. En niet veel later wilden beide groepen het experiment aangaan om samen een boek te lezen. Ietwat onwennig startten we met een gemengde SamenLeesgroep. Maar de teksten in het boek dat we daarvoor uitkozen, ‘Razend’ van Carry Slee, zorgden voor herkenbare situaties en gevoelens die daarmee gepaard gaan. De tieners praatten honderduit over hun soms onzekere momenten en hoe ze zich daar niet altijd in begrepen voelden.

Hierdoor kwam ik op het idee om thematische SamenLeesgroepjes te organiseren. Als een onderwerp vaak besproken werd of er veel vragen rezen over een situatie in de actualiteit, bekeek ik de haalbaarheid om er iets rond te doen. Pesten, vluchtelingen, problemen op school, anders zijn,… zijn een aantal van de thema’s die we samen behandelden. Met verhalen en gedichten als ‘De gelukvinder’ (Edward van de Vendel, Anoush Elman), ‘Het ding’ (Shaun Tan), ‘Ik woon hier’ (André Sollie), ‘De kleur van ons hart’ (Aya Sabi, Hikkies), ‘Vleugels’ (André Sollie), ‘Als niemand kijkt’ (Koos Meinderts) verkenden we de leefwereld van heel wat personages én vooral die van onszelf… Dikwijls kiezen we die boeken samen uit en zorg ik voor een aanvullend gedichtje. Het poëtische gedeelte is een gedeelde voorleessessie, de deelnemers zijn er aan gewend dat ze afwisselend een deeltje van of het volledige gedicht luidop kunnen lezen. Afsluiten doen we met een applaus voor alle voorlezertjes.

pst3

Voor onze huidige SamenLeesgroep besloten we om het iets luchtiger te houden en lezen we samen in ‘Ouders, zo voed je ze op’ (Pete Johnson). Het boeiende aan onze groep is dat de samenstelling daarvan heel wisselend en divers is. Zowel meisjes als jongens, kinderen als tieners zijn er lid van en nemen deel voor het verhaal of thema dat hen aanspreekt. Als kers op de taart staat onze SamenLeesgroep tegenwoordig bij een paar lieve buurtoma’tjes met stip in hun agenda. Zij leven helemaal op van het jeugdige enthousiasme en de openheid van de andere deelnemers :-)

slz

 Allemaal een beetje spannend ook… want onlangs mochten we een demonstratie geven van onze SamenLeesgroep voor een instructie – en promofilmpje over Samenlezen en de methodieken! En ondanks het feit dat de leden van de groep deze keer heel jong waren, gingen ze helemaal op in de activiteit en verheugen ze zich er nu op om zichzelf te zien schitteren in het filmpje ;-)

Een belangrijke les die ik meeneem van het Samenlezen, de opleiding en de verschillende groepjes in de kinderbib? Afhankelijk van de doelgroep waar je een verhaal mee beleeft, pas je bepaalde methodieken toe. Zo ga je met een groepje vertelgrage kinderen op een andere manier aan de slag dan met een groep eerder in zichzelf gekeerde tienertjes of schijnbaar ongeïnteresseerde jongeren. Maar eender hoe je voorleest, of je de woorden nu brengt met veel krulletjes of weinig kleur… probeer altijd te vertrekken vanuit echtheid. En dan weet je het meteen… want mijn ware stem; die heb ik in het hele proces wel gevonden.

slg     slg2

De vlijtige Kinderraad

kr1

In mijn voorlaatste post laat ik jullie ook graag kennismaken met de kinderraad. Sinds buurtbibliotheek Groenenhoek opnieuw de deuren opende als kinderbib De Vertellerij, maakten we er een gewoonte van om kinderen tijdens klasbezoeken toe te leiden naar de belevingsbib. Zodat ze ook tijdens andere momenten langskomen om materialen uit te lenen, boekjes te lezen, huiswerk te maken,… kortom; gebruik te maken van het aanbod dat er is. Om te starten met een goede verstandhouding werden afspraken gemaakt met de leerlingen. Zo wisten ze van bij het begin wat er van hen verwacht wordt, maar ook wat zij van ons kunnen verwachten. En wat hun verwachtingen zijn van een échte kinderbib…

Klasafspraken

Door op die manier in gesprek te gaan met de doelgroep en echt te luisteren naar wat hen bezighoudt, ontdekte ik al snel dat hun interesseveld veel verder reikt dan wat op het eerste zicht lijkt. Dat ze het fijn vinden dat je hen daar vragen over stelt en hen betrekt om mee na te denken over wat er zoal mogelijk is in De Vertellerij. Uiteindelijk waren er zoveel ideetjes dat er besloten werd om een kader te creëren waarbij iedere jonge bezoeker zijn/haar creatieve ei in kwijt kan.

Dus werd er, in de vrije tijd, een kinderraad georganiseerd waarvoor iedere geïnteresseerde jonge bezoeker een officiële uitnodiging kreeg. Het was afwachten of er reactie kwam en of er zich voldoende kinderen aangesproken voelden. Toch was de opkomst niet mis; er waren die eerste keer meer dan tien deelnemers. Die werden ook meteen ernstig genomen en kregen een agenda met een aantal vaste puntjes, een optie varia, een brainstorm, het invullen van een echte ledenlijst… en een pauze met iets lekkers.

En hoewel de verbazing bij sommige van de kinderen hun gezicht af te lezen was, werd duidelijk dat ze het fijn vonden dat er zo uitdrukkelijk naar hun mening werd gevraagd. De verbazing was bij mij nog veel groter, bij het horen van zoveel verfrissende ideetjes – zelfs met een culturele insteek. Om dit project zo participatief mogelijk te maken, kozen we van de 37 (want zoveel waren er ;-) ) ideeën de vijf meest haalbare om te organiseren/uit te voeren. Die vijf werden op een krijtbord geschreven zodat alle bezoekers gedurende een maand mee konden stemmen op hun favoriet.

Allereerste-kinderraad-Agenda

De absolute winnaar was een uitstap met de kinderraad. Rekening houdend met het feit dat we een culturele organisatie zijn, wou ik geen voor de hand liggend of populair bezoek aan een pretpark of zwembad organiseren. Dus koos ik ervoor om de buurtkinderen op een fijne manier te laten kennismaken met het Middelheimmuseum. Om interactie te stimuleren, bestelden we een MUZZZÉ-koffertje – met opdrachten die we, verdeeld in twee groepjes, uitvoerden. En omdat er zoveel inschrijvingen waren, ging jeugddienst Berchem mee op uitstap; wat zorgde voor een uitgelaten sfeer en extra fijne aanpak. Als afsluiter organiseerden we een gezellige picknick met mini quizje over de kunstwerken in het park. Ter voorbereiding van de uitstap waren we met de ingeschreven kinderen en tieners al op verkenning geweest door tal van weetjesboeken over kunst en musea. Die pas verworven kennis kwam toen extra goed van pas :-)

KRB

Niet lang daarna ontstond er bij een paar tienerjongens het idee om zelf ook zo een quiz ineen te steken. Van bij het begin begeleidde en ondersteunde ik hen bij het kiezen van de thema’s, het neuzen in boeken voor het opstellen van de vragen, het uitkiezen van de prijzen, het vormgeven en verdelen van de promotie. Maar het grootste initiatief kwam van de organisators zelf; die hun taak als quizmaster heel ernstig namen en er prat op gingen dat alles tot in de puntjes klopte. Die aanpak werkte want de inschrijvingen liepen vlotjes binnen en de quiz liep. Hoewel het een uitdaging was om zoveel verschillende kinderen en tieners bij elkaar, gefocust te houden en tegelijkertijd de quizmasters op een passende manier te ondersteunen. Toch werd die quiz een positieve ervaring voor de organisators en deelnemers; maar ook de buurt was fier op de verwezenlijkingen van die lustige lezers vanop de pleintjes.

qz qz1

Sindsdien is ‘Kinderraad De Vertellerij’ een gevestigde waarde in Groenenhoek en komen we maandelijks tot tweemaandelijks samen. We kiezen en/of bespreken samen de maandthema’s van de kinderbib, pakken nieuwe boekjes uit, helpen tijdens andere activiteiten – zowel in de bib als met de mobiele werking tijdens evenementen, nemen deel aan de SamenLeesgroepjes en bouwden mee aan een tribune voor en door de buurt.

Het participatieve karakter en de insteek van talentonwikkeling, ontging ook ‘ComPas’ Antwerpen (competentiepaspoort) niet. Zo komen ze jaarlijks een kijkje nemen en interviewden ze recent de leden van de raad. Eerder mochten we zelfs een dossiertje indienen opdat de leden kans maakten op een label als vrijwilliger. En ondanks de lovende woorden over de betrokkenheid van de leden, wordt zo een certificaat voorlopig uitgereikt aan jongeren en is onze groep nog iets te jong. Maar daar zijn die tieners niet rouwig om; ze vinden het vooral cool dat er aan hen wordt gedacht!

Deze middag komen we opnieuw samen om de najaarswerking van de kinderbib te bespreken. Zo staat er, in teken van het afsluitfeest van Tribuuun, een opruimactie in de voortuin op de agenda. Starten doen we met een korte voorstelronde met kunstjes op het podium van de tribune. Verder wordt er gebrainstormd over november filmmaand, december ‘maand van de armoede’ en alle andere nieuwe ideetjes. In de pauze nuttigen we een drankje en een snack, om er daarna weer in te vliegen met het wegzetten van de nieuwe boeken en thematafels te maken voor november. Dat wordt vast weer een hectische, maar productieve middag!

In mijn allerlaatste post vertel ik jullie graag meer over een fantastisch buurtproject dat we, in samenwerking met Jeugddienst Berchem en kunstenaarscollectief ‘Rooftoptiger’, mochten realiseren voor en door de buurt.

Tot later!

trtr1

 

Graag meer informatie over de kinderbib? Wordt lid van de facebookpagina voor regelmatige updates: https://www.facebook.com/DeVertellerij/

TalentjesTribuuuun

Tr

Vorig schooljaar dienden we met De Vertellerij, jeugddienst en district Berchem een participatief buurtproject in. Daarvoor werd samengewerkt met ‘Rooftoptiger’ een kunstenaarscollectief met veel ervaring in knappe bouwprojecten in verschillende buurten. De opzet hiervan was om meer zichtbaarheid te geven aan de kinderbib, de buurt een actieve rol te geven in de werking en zicht te krijgen op wat zij daar graag aan toevoegen. Op verschillende momenten konden buurtbewoners en scholen waar we mee samenwerken, langskomen in het datapaviljoen in de voortuin; om er samen na te denken over hun droom voor de kinderbib. Op woensdagmiddagen en zaterdagen waren alle buren, groot en kleiner welkom en tijdens de week ontvingen we de klasjes.

tr1 tr2

Met boeken over architectuur en verscheidene bouwkunsten ter inspiratie, werden bezoekers rondgeleid in en rond de kinderbib. Er werd groot gedroomd en de gekste ideeën ontsproten uit de hoofdjes van de deelnemers. Van een zwembad met dierentuin en een pretpark met boeken tot een magisch labyrinth of een boomhut met cinema; de mafste en grappigste wensen werden besproken. Onder professionele begeleiding van Rooftoptiger en toeziend oog van jeugddienst Berchem en De Vertellerij werden die dromen omgezet in iets tastbaar. Kleine zakjes deden dienst om al die creatieve denkprocessen en hersenkronkels te herbergen, vergezeld door de materialen en stofjes die ervoor nodig waren om alle wensen uit te beelden.

tr3 f

Na het verzamelen van de dromen voor de buurt ging het kunstenaarscollectief aan de slag om een bouwwerk uit te denken dat een echte meerwaarde zou worden voor Groenenhoek Berchem. Aangenaam verrast waren we met het resultaat; een tribune met vertelhut, podium met groot scherm, ingeklede speleobox, klimmuur en zandbak. En dat allemaal passend in de kleine voortuin van de kinderbib! Toen de plannen klaar waren en het materiaal verzameld, begon het echte werk pas… Op verschillende momenten werden bouwdagen georganiseerd waar buurtbewoners en klassen voor werden uitgenodigd. Samen met Rooftoptiger realiseerden we een origineel bouwwerk waar heel de buurt zijn steentje aan bijdroeg en zijn schouders onder zette :-)

trr trr1 trr2 trr3 trr4 trr5

Toen de tribune klaar was, werd ze officieel gedoopt tot ‘Tribuuuun’ en vierden we dat met een feest voor alle Bob de bouwers. Bewoners en organisaties uit de buurt werden niet enkel uitgenodigd om mee te genieten, maar ook om zelf hun plaats op het podium te veroveren. Het werd een chaotische dag maar wel eentje met veel verbinding, creatieve momenten en eindeloos speel-, knutsel-, lees- en luisterplezier.

In de maanden die volgden deed Tribuuun al dikwijls dienst als gezellig cultureel plekje waar talenten, voorlezen en vertellen, spelen en lachen voorop staan. Waar mensen elkaar vinden in gedeelde interesses, magische verhalen en spannende podiummomentjes.

trr6 trr7 trr8 trr9 trr10

Zo zie je maar wat een grote stapel inspirerende boeken, een straf kunstenaarscollectief, een dynamische jeugddienst, een getalenteerde buurt en tal van gekke ideeën kunnen teweegbrengen in een klein voortuintje van een kinderbib…

Spijtig genoeg is Tribuuun een tijdelijk project en is het plezier maar van korte duur. Maar wie weet duikt ze binnenkort weer op een ander plaatsje… in Groenenhoek natuurlijk :-)

Tot hier mijn bijdrage aan de blog van ‘Iedereen leest’. Het was me een waar genoegen om jullie mee te nemen in de avonturen van een kinderbib waar beleving, leesplezier en verbinding vooropstaan. En dat liefst van al met onze fijne partners en creatieve buurtbewoners.

Hopelijk tot binnenkort in De Vertellerij!

trr11

Graag meer informatie over de kinderbib? Wordt lid van de facebookpagina voor regelmatige updates: https://www.facebook.com/DeVertellerij/

Luistergrage Speelvogels!

 

Speelvogels!

Hallo daar, liefhebbers van boeken en verhalen!

Bij deze stel ik mijzelf graag voor als gastblogger voor Iedereen leest, vanuit belevingsbib voor kinderen ‘De Vertellerij’ – waar ik als publiekswerker/jeugdwerker mee gebouwd heb aan de opstart van deze organisatie. Sindsdien zijn we een tweede thuis voor de buurtkinderen; ze komen boekjes kiezen en lezen, huiswerk maken, nieuwe boeken uitnemen en wegzetten, deelnemen aan een SamenLeesgroep, ideetjes uitwerken, knutselen, meebouwen aan een tribune, een quiz organiseren, workshops volgen,… Creatieve hersenspinseltjes krijgen hier dus alle kansen om zich te ontplooien! En ook ouders komen hier graag over de vloer en zijn betrokken. Gedurende de maand oktober zal ik een aantal fijne activiteiten in de kijker zetten die jullie meer zicht geven op onze werking.

Maar eerst wat meer informatie over de kinderbib, waar zo’n belevingsbib voor staat en hoe wij daar invulling aan geven. Naast een collectie opvoedkundige boeken en tijdschriften en de mogelijkheid om volwassen boeken bij ons te reserveren, beperkt onze collectie zich tot kinderen en dat tot +14 jaar. Die boeken zijn de basis van onze werking; ze dienen als inspiratie om activiteiten te organiseren die het leesplezier van kinderen en tieners bevorderen en hen stimuleren om hun ‘leeswereld’ te vergroten.

Maandthema Belgische kunstenaars

Zo kiezen wij elke maand een nieuw thema waar we onze jonge bezoekers helemaal in onderdompelen. Die thema’s worden zorgvuldig uitgekozen; omdat ze in de actualiteit komen, op vraag van de leden van de kinderraad (waar ik in een later blogbericht meer over vertel) of omdat ze op die moment relevant zijn voor de werking. Deze maand verdiepen we ons in kunst, met extra aandacht voor grote Belgische namen. Op een speelse manier gaan we samen met hen op ontdekkingstocht door het leven en de werken van talenten als Panamarenko, Jan Fabre en Luc Tuymans. Wij maken ze graag warm voor de unieke tentoonstelling die de bib organiseert voor RASA. Hier kunnen leerlingen in KIJK! hun ogen de kost geven aan het grafisch werk van Belgische kunstenaars.

Deze keer neem ik jullie dan ook graag mee in de avonturen van onze luistergrage speelvogels. Elke woensdag organiseren wij samen met Jeugddienst Berchem een voorlees – en knutselatelier dat volledig in het teken staat van het maandthema. Voorbije woensdag ging de eerste Speelvogels van dit schooljaar van start én dat werd een spannende maar veelzijdige middag. Tijdens zo een namiddag starten we eerst met voorlezen uit boekjes over het thema, gevolgd door boeiende feiten uit weetjesboeken. En omdat er nog niet met inschrijvingen werd gewerkt, is het steeds afwachten hoeveel kinderen er komen opdagen en wat de gemiddelde leeftijd zal zijn. Want hoewel de activiteit gericht is op lagere schoolkinderen is het soms een uitdaging om een verhaal aantrekkelijk te brengen voor zowel 6- als 12-jarigen. Ik probeer zoveel mogelijk in interactie te gaan met de deelnemers zodat elke luisteraar zich aangesproken voelt. Zo’n voorleesmoment mondt dan ook steevast uit in een gezellig mini SamenLeesgroepje…

Die eerste keer vlogen we er meteen stevig in met 18 enthousiaste deelnemers, waarvan ongeveer de helft nieuwe speelvogeltjes. Ik was dan ook verrast dat de groep geboeid zat te luisteren van begin tot het eind en vlot meepraatte over kunst en hoe ze zelf ook wel eens iets creëren. Door te starten met ‘Paultje en het paarse krijtje’ (Crockett Johnson, Annie M.G. Schmidt), over te gaan in ‘Puzemuze, of op weg naar Rothko’ (Wim Hofman) en te landen met weetjes over ‘De kleine Panamarenko’ (Birgitte Minne), was de leeshonger van onze meeste vriendjes wel gestild. Die inspiratie was welkom voor het knutselatelier met Jeugddienst Berchem, waar ze hun eigen Panamarenko vleugels konden ontwerpen. Uitwaaien deden we in de tuin met een initiatie ‘vliegen voor beginners’ ;-)

Tot volgende week voor een nieuw verslagje van onze avonturen in de kinderbib!

Graag meer informatie over de kinderbib? Wordt lid van de facebookpagina voor regelmatige updates: https://www.facebook.com/DeVertellerij/

De vleugels van Panamarenko...