Gastblogger

Het is bijna november en dat betekent op deze blog ook bijna gastbloggermaand. We vroegen deze keer Jef Aerts (°1972) de honneurs waar te nemen. Jef debuteerde in de jeugdliteratuur in juni 2012 met Het kleine paradijs (Querido), al was hij voordien ook op vele andere literaire fronten actief. Wij zijn benieuwd hoe Jef zijn novembermaand vult!

Johan Vandevelde over de Boekenbeurs

Overmorgen opent de Boekenbeurs zijn deuren voor het grote publiek en dat brengt in de boekenwereld traditiegetrouw grote drukte maar ook een prettige spanning teweeg. Johan Vandevelde, scenarist en jeugdauteur van o.a. De Banneling, het derde deel van de reeks Elfenblauw (Abimo, 2012), haalt op onze vraag voor Het Mini-Interview herinneringen op aan voorbije boekenbeurzen.

*

Net als Kerst en Oudejaar en de verjaardagen van vrienden en familie, staat de Boekenbeurs als een vast ‘jaarlijks weerkerend evenement’ in de kalender van mijn pc aangeduid. Het zijn tien dagen die ik ieder jaar opnieuw vrij houd. Dat weet zelfs mijn lichaam, dat steevast geduldig wacht tot de dag na de beurs om me met een verkoudheid te overvallen. Tien dagen dat ik van Brussel naar Antwerpen pendel en weer terug. En dat alleen om achter een tafeltje te zitten en boeken te signeren? Enkel auteurs weten dat niets verder van de waarheid ligt. Meer nog dan een auteurslezing, is de Boekenbeurs hét moment bij uitstek waarbij je in contact komt met je lezers. En dat contact is vooral ontzettend fijn. Soms stroef en onwennig, maar vaak ook verrassend spontaan en enthousiast. Blozende  bakvisjes die door hun giechelende vriendinnen jouw kant uit gepord worden. Superfans die in hun rugzakje je hele bibliografie meezeulen om te laten signeren. Een opgeschoten tiener die je zonder schroom komt vertellen dat hij heeft moeten huilen bij het lezen van je boek. Kinderen die je eerder dat jaar ontmoet hebt bij een auteurslezing en die nu, met mama en papa en de portemonnee in hun kielzog, het tweede of derde deel van deze of gene reeks komen kopen.
‘Ja, dat is ‘m! Mama, mag ik? Toe…’
‘Ach, het is toch zo moeilijk om ze aan het lezen te krijgen, mijnheer.’
Een impliciet complimentje dat je als auteur doet beseffen hoe belangrijk die woorden zijn die je iedere dag weer met de grootste moeite uit je toetsenbord ramt.

johanvandevelde

Heel af en toe zijn er ook ontmoetingen die je voor de rest van je leven koestert. Zoals die ene jongen, die sinds zijn twaalfde iedere Boekenbeurs een zelf geknutseld cadeautje meebracht. Twee jaar geleden – hij was toen al een jaar of vijftien – stond hij daar ineens met een zelf geboetseerde en beschilderde Gouden Uil. Dat uiltje heeft een ereplaats gekregen in mijn prijzenkast en is me oneindig veel meer waard dan een echte Gouden Uil.
Soms valt er ook helemaal niets te signeren. Dan is er gelegenheid om een praatje te slaan met de collega’s of om kennis te maken met auteurs die debuteren. Even gedag zeggen aan de medewerkers  van de uitgeverij of gewoon inspiratie opdoen door naar de mensen te kijken. Het is tenslotte een heel divers volkje, dat Boekenbeurspubliek. Van de doorwinterde lezer, die in een reiskoffer een klein fortuin aan boeken achter zich aan rolt, over de gezinnen die in plaats van hun zaterdagse uitstap naar Ikea eens de Boekenbeurs aandoen, tot de wielerfanaat die het grootste deel van de namiddag in de rij staat voor een handtekening van zijn favoriete renner.
‘Excuseer. Weet u soms wanneer Tom Boonen signeert?’
Dan blijf je beleefd glimlachen en schudt verontschuldigend je hoofd. Je bent tenslotte een eenvoudige verhalenverteller, die alleen maar de fiets neemt om naar de winkel te rijden.

Groeten uit Berchem

Op 16 en 23 oktober vonden in respectievelijk Berchem en Gent twee druk bijgewoonde Boekenboot-studiedagen plaats. Deze studiedagen gaan dieper in op het Boekenbootproject dat zich richt op leesbevordering in kwetsbare gezinnen met jonge kinderen. Onze stagiaire Marijke Vermeulen was erbij en schreef een verslag.

*

Op 16 oktober verzamelde een enthousiaste menigte zich in het cultureel centrum in Berchem voor de studiedag ‘De Boekenboot’.

Na een kort welkomstwoord vertelde Bart Moeyaert wat hem inspireerde bij het schrijven van zijn boeken. Hij rakelde enkele jeugdherinneringen op die hem aan het schrijven hebben gezet. Hij vertelde verhalen van zijn eerste voorleesboekje tot zijn eerste liefje. Hij sloot af met de inspirerende –bijna filosofische- woorden: “In boeken zit altijd meer dan je denkt op het eerste gezicht. Ondertussen zit u er ook in, want ik heb u meegemaakt… en u mij!”

bbbart

Ook Tania Van Acker van Stichting Lezen legde tijdens haar voorstelling van De Boekenboot sterk de nadruk op de kracht van boeken. De Boekenboot tracht kinderen en ouders samen te laten genieten van boeken. Voorlezen draagt immers bij tot een goede band tussen ouders en kinderen. Door samen in boeken te kijken, te lachen en te griezelen leren kinderen zich beter concentreren, wordt hun nieuwsgierigheid geprikkeld en verwerven ze een grotere woordenschat. Het project schenkt bijzondere aandacht aan kwetsbare gezinnen waar voorlezen vaak geen vanzelfsprekendheid is. Hierop volgde de Boekenbootfilm, een ontroerende film over jonge ouders die zich inzetten om voor te lezen aan hun jonge kinderen. Dat gebeurde vaak met vallen en opstaan, maar de genietende gezichten van de kinderen spraken boekdelen.

bbpubliek

Nadien volgde een lezing van Koen Van Gorp over de kracht van meertaligheid. Koen Van Gorp is coördinator voorschools, basisonderwijs en secundair onderwijs aan het Centrum voor Taal en Onderwijs (KU Leuven). Hij doorprikte een aantal hardnekkige misverstanden rond meertaligheid. Meertalige kinderen kunnen sneller andere talen leren, hebben een beter analytisch vermogen en hebben een beter inzicht in sociale vaardigheden en communicatiesituaties. Meertaligheid wordt volgens hem te vaak gelinkt met een leerachterstand, terwijl opleidingsniveau bepalender zou zijn voor schoolsucces. Hij raadde ouders dan ook aan om voor te lezen in hun moedertaal. Taal is immers een deel van de identiteit en zorgt voor een bepaalde ervaring van de wereld. Zo vormen boeken een bepaald venster op de wereld en kunnen ze jonge kinderen meer ervaringen laten opdoen.

Na de broodjeslunch konden de deelnemers twee sessies naar keuze volgen.

Samen met Els Michielsen en Tania Van Acker van Stichting Lezen bespraken de deelnemers de Boekenbootfilm. Ze wisselden ervaringen uit en vertelden hoe ze de Boekenbootfilm konden toepassen binnen hun organisatie. Daarna gingen de deelnemers zelf aan de slag met boeken en bespraken ze welke boeken gepast waren voor welke leeftijd.

bbels

Tijdens een andere keuzesessie kwamen de verhalen van drie Inloopteams aan bod. Inloopteams zijn Integrale Laagdrempelige OpvoedingsOndersteuningsPunten van Kind en Gezin. De toepassing van de Boekenboot binnen hun organisatie stond centraal. Initiatieven zoals een aparte leesruimte, themagroepen rond voorlezen en huisbezoeken met kinderboeken bleken veel weerklank te vinden bij jonge ouders. Ook voor de deelnemers bleken deze ervaringen inspirerend. Zo zei een medewerker van een bibliotheek het volgende: “Wij hebben al een aantal projecten rond voorlezen, maar hier hebben we nog meer ideeën voor activiteiten en nieuwe boeken gekregen. Zeker met het voorleesjaar in aantocht, is dit zeer welkom!”

Tijdens de workshop van Elly van der Linden gingen de deelnemers zelf aan het voorlezen. Elly van der Linden is in Nederland dé specialist ‘lezen met baby’s, peuters en kleuters’. Eerst gaf Elly praktische tips over hoe je met boeken kan spelen, tekst kan opzeggen, over boeken kan praten met kinderen,… “Ik heb ze toch allemaal aan het zingen gekregen”, vertelde een enthousiaste Elly na haar workshop.

bbkristine

Actrice Kristine Van pellicom was de verrassingsgast voor ‘het leukste kwartiertje van de dag’. En wat wordt er gedaan tijdens dat leukste kwartiertje? Voorlezen natuurlijk, want je bent nooit te oud om van voorlezen te genieten! Nadien kregen alle deelnemers een pakket van de Boekenboot mee, met daarin de Boekenbootfilm met de handleiding en enkele boeken om zelf aan de slag te kunnen gaan met alle inzichten en ideeën die deze studiedag gebracht heeft.

Wie snel is kan nog inschrijven voor de derde Boekenboot-studiedag, op 8 november in Genk. Alle informatie vindt u hier.

Gewoon wa’ liekes

In deze rubriek laten we kinderboekenmensen aan het woord. Nee, niet over hun vak. Wel over hun Bijzondere Bezigheden: verborgen talenten, obscure gewoonten, vreemde hobby’s. Hoe gepassioneerd ze ook bezig zijn met hun vak, heel wat auteurs en illustratoren hebben namelijk nog andere liefdes in hun leven. Vandaag is het de beurt aan illustrator Kaatje Vermeire, die niet alleen de nieuwe Jeugdboekenweekaffiche maakte maar er stiekem ook een zangcarrière op nahoudt…

*

Ik moet toegeven dat ik een beetje twijfelde of ik dit wel in het publiek durf(de) gooien, want het is maar een hobby die momenteel op een laag pitje staat en onze muzikale prestaties zijn helemaal niet van een hoog niveau.
Een 8-tal jaar geleden zijn we (met 4 vrienden uit mijn kindertijd/scouts/lagere school met dezelfde muzikale interesse) een groepje gestart: Stains of Noah. Vreselijke naam trouwens :). Hoofddoel was: muziekjes maken en er samen vooral veel fun aan beleven!

stains-of-noah

De wekelijkse repetitie in een oefenlokaal in Ruiselede (met liedjes die door een ‘band’-lid zelf gecomponeerd waren) leidde na een aantal jaar tot een vrij uitgebreid repertoire waarmee we al eens naar buiten durfden komen (vooral in plaatselijke cafeetjes). Eén ambitieus plan heeft ons net ietsje verder gebracht: deelname aan de Jonge Wolven in de Spiegeltent op de Gentse Feesten 2008. Daar hebben we de Publieksprijs weggekaapt (maar dat was niet moeilijk omdat de hele tent vol zat met onze vrienden :)) en het jaar daarop mochten we optreden in Trefpunt. Verbouwingen, kindjes, carrières en dergelijke hebben er uiteindelijk toe geleid dat ons bandje is doodgebloed. Er waren nog een aantal pogingen om met andere muzikanten (van buitenaf) de deuntjes in leven te houden, maar dat strandde uiteindelijk uit op niets. De klik was er niet en ik miste ook het plezier en de vertrouwelijke omgang met de vriendjes-uit-mijn-kindertijd.
Twee jaar geleden heeft één van die vriendjes (Dries De Beul) nog contact opgenomen om iets nieuws op te starten, samen met een collega-muziekleraar (Wim Verbeke). We besloten het (met onze hectische levens :)) rustig aan te doen en gewoon mooie, intieme nummertjes te coveren, zonder veel tralala. Samen vormen we nu de Wa’Liekes: een akoestisch groepje dat gewoon wa’ liekes brengt (in een bezetting van gitaar, af en toe wat mandoline en vooral veel stemmetjes) en dat vorige winter – vrijwillig – 30 livings heeft afgeschuimd om daar heel diverse publiekjes mee te verwarmen (voornamelijk op uitnodiging van vrienden, familie, vrienden van vrienden van vrienden enz…). Liedjes van Tom Waits, Emmylou Harris, Paul Weller, Bonnie Raitt, the Beatles enz… om de barre wintertijden wat draaglijker te maken.
Een hele fijne ervaring en leuke reacties!

walliekes1-1

En misschien ook onrechtstreeks ook aansluitend bij mijn illustratiewerk… De confrontatie met verschillende settings, mensen, sferen werkt altijd inspirerend en ook wij trachtten op die specifieke locaties telkens een bepaalde sfeer en gelaagdheid te scheppen. We hadden bijvoorbeeld onze eigen spulletjes mee: een vintage tafeltje, wat postuurkes en een kaars erop, een kadertje met illustratie van zingende walvis… De meeste plekjes waren heel aangenaam en vol luisterende oren (ook vaak met heerlijke hapjes en drankjes achteraf :-))… Op andere gelegenheden waren we eerder decorstukjes of entertainment voor kindjes bij avondlijke recepties, maar ook dat was een ervaring!
In het begin kwamen er dikwijls veel zenuwen aan te pas. Spelen voor een intiem en vaak gekend publiek vond/vind ik veel zenuwslopender dan voor een onpersoonlijke massa. Dus ook op persoonlijk vlak vond/vind ik het een grensverleggende uitdaging.
We koesteren hiermee helemaal geen verdere ambities en zijn ons goed bewust van het feit dat we slechts covertjes brengen (helemaal niet met het doel ze te veranderen of verbeteren). Gewoon andere mensen en onszelf een fijne tijd bezorgen (de hoofden te legen of ze net te vullen), wat ik ook met mijn beelden poog te doen.
We waren van plan een tweede livingtour te starten met een geheel nieuw repertoire, maar vanwege die hectische levens zijn we hier voorlopig nog niet aan toe gekomen. Een aantal trouwvieringen staan nog op het programma (ja ook dat doen we af en toe… Heerlijk om jonge koppels de ‘echt’ in zien te gaan op onze deuntjes :-))… En verder zien we wel waartoe het leiden zal…

Word vriendjes met Wa’Liekes op Facebook!

Ik voel me zo

In de maandelijkse rubriek In de vitrine tipt een boekhandelaar een opmerkelijk boek uit de nieuwe oogst. Deze maand is Iris van Germeersch van I*boeks in Ledeberg aan het woord.

*

ik-voel-me-zoVoor volwassenen bestaan tal van zelfhulpboeken en laagdrempelige cursussen over emoties en hoe  daar mee om te gaan. Praten over emoties is voor volwassen al niet evident, laat staan voor kinderen. Dit eenvoudig opgesteld boek kan meteen bij kinderen ingezet worden om gevoelens te verwoorden. De stukjes tekst zijn kort, openhartig en direct zonder te oordelen of terecht te wijzen. De gestelde vragen zijn enerzijds breed opgezet en anderzijds ook concreet waardoor het een heel realistisch geheel is geworden en een handvat om met kinderen vrij te praten en het onderwerp dieper uit te werken. Door de handige inhoudsopgave kan je gemakkelijk kiezen waarover je eerst wil lezen of praten.
Het is trouwens net zo goed bruikbaar als kind om op je eentje te lezen en je eigen gevoelens in kaart te brengen.
Het gebruik van de creatieve illustraties van Jan Jutte geven het boek een speelse toets en maakt het nog gemakkelijker om in het te lezen en ermee aan de slag te gaan. Een absolute aanrader.

Ik voel me zo / Frans Lasès en Jan Jutte (ill.) (De Eenhoorn, 2012) ISBN 9789058387943