Frank Adam n.a.v. Gedichtendag

Op deze Gedichtendag vroegen we voor Het Mini-Interview auteur en dichter Frank Adam naar zijn favoriete gedicht, en we kregen als antwoord een voorpublicatie cadeau…

*

De eenorige ezel van Frank Adam en Klaas Verplancke is al vier boeken onderweg. Na zijn omzwervingen in de woestijn en de wereld, en zijn escapades op het terrein van liefde en erotiek, reist hij in Boek Vijf Belgisch Absurdistan rond. Op gedichtendag gaat hij op zoek naar de troostende kracht van poëzie.

De moord op de kleine jongen van Hoei vond plaats in de vroege ochtend van de nationale gedichtendag van België. Een nieuwslezeres las een alarmerende klimaatvoorspelling als een gevleugeld klassiek sonnet – een vader rijmde over het plezier van het morsen – een automobiliste kalligrafeerde een haiku op een beslagen ruit – een man van tachtig voelde zich in zijn bejaarde vrouw naar eigen zeggen ‘als een eeuwig jonge zalm in de kolkende rivier van de kosmos’ – terwijl op datzelfde ogenblik de kleine jongen van Hoei zijn bewustzijn voelde uitstijgen boven zijn spartelende lichaam in de beek en zich boven zijn dicht gewurgde keel kinderlijk filosofisch afvroeg waarom hij nu al moest ophouden met leven.  Vanuit zijn hoog boven de plaats van de misdaad zwevende Zelf, ontwaarde de kleine jongen van Hoei, net als zijn verrast opkijkende moordenaar, een ezelsoor boven de horizon van de boswegel verschijnen – fluks heen en weer bewegend als een montere metronoom.  Ook hoorden zij de bas van de in zichzelf declamerende ezel die, net als alle Belgen, tijdens deze editie van gedichtendag zocht naar ‘het meest troostrijke vers aller tijden’. Toen de moordenaar zijn greep loste, landde de kleine jongen van Hoei met een smak terug in zijn lichaam en riep hij de inmiddels volledig in beeld verschenen ezel om hulp.

Het hoogste geluk

De ezel knielde bij de beek en sprak tot de kleine jongen van Hoei: ‘Het hoogste geluk dat de mens kan bereiken is dat hij zijn ongeluk onder woorden kan brengen.  Maar dat zal jou niet worden vergund.
Je ouders zullen geen aangifte doen van wat zich hier heeft afgespeeld.
In overleg met de postbode, de melkboer, de bakker, je juffen, meesters, twitter- en facebookvriendjes en je eigen broers en zussen zullen zij er uit schaamte op toezien dat deze dag uit de kalender van je leven wordt gewist.
En hoewel je tijdens je jeugd onophoudelijk zult worden gepest – je ogen druipen van schrik, je lichaam ruikt naar angst – raak ook jij ervan overtuigd dat het kneuzen van het strottenhoofd, de bloeduitstorting in de hals, het inademen van water, het verdrinken van de longen, het langzaam zinken van het hart – dat je deze en alle andere nare herinneringen aan deze dag alleen maar als een donker sprookje hebt verbeeld.

Pervers plezier

Jaren later echter, op muren van stationshallen en metrotunnels, op slecht gekopieerde posters met robotfoto’s, smeekbeden en oproepnummers, zul je als volwassen man de kleine jongen van Hoei weer zien zweven boven de beek.
Je zult je erover verwonderen dat mensen hun ogen over zijn beeltenis laten glijden met de vanzelfsprekendheid waarmee hun voeten zich haasten over de vloer, waarmee hun ruitenwissers schuren over een verpletterde vlieg tegen het glas.
Ook op televisies en in bioscopen zie je steeds hetzelfde tafereel.  Meermaals bespeur je pervers plezier in het medeleven van de kijkers om je heen.  Meer dan eens zul je de vertoning verstoren met de uitroep: “Waarom maakte de inspecteur uit de film geen overuren voor mijn zaak, merkte de wetsdokter niet de blauwe vingerplekken in mijn hals, streelde die agente niet over mijn wang?!”  Meermaals zul je zweren: “Die zwarte nagels, dat schitterende zonlicht, die eendenkroos als een lauwerkrans van angst over dat kleine gezicht gedrapeerd: het is allemaal niet echt!”

Herbeleven in het openbaar

Na de wilde verlatingsangst-theorieën van een therapeut en de ontnuchterende facturen van diens boekhouder zul je besluiten de kleine jongen in de volwassen man zelf te wurgen.  Door te getuigen, te spreken, te herbeleven in het openbaar.  Iemand moet toch inzien dat Iets of Iemand zich in jouw leven moet hebben vergist!
Je experimenteert met anonieme blogberichten, schrijft naar vrouwenbladen, mailt praatprogramma’s, sublimeert op poëziesites, post onverbloemde noodkreten op sociale media.  Maar alles laat steeds duidelijker zien dat niemand behalve jij zich heeft vergist. De mens is een dier, zijn verstand een klauw – het is allemaal écht zoals de kleine jongen van Hoei het heeft gezien en beleefd.

De rest van je leven

De rest van je leven zal iedereen je aankijken met een gezicht als de tronie boven de beek.  Zal iedereen je met zijn woorden wurgen.  Zal iedereen toézien – onverschillig als het riet in de gracht, grijnzend als de pad in de modder, fezelend als de kruinen van het geboomte.  Zelfs de stilte boven je graf zal na zo’n lang leven nog klinken als één langgerekte schreeuw in de bossen van Hoei.  Zelfs de zegen van de dood zal blijven spoken als een vloek over diegene die je hier in de beek van je moordenaar heeft gered.’

‘Help me alsjeblief!’

‘Dus wat bedoel je,’ vroeg de ezel aan de kleine jongen van Hoei, ‘als je je vanuit de beek tot mij wendt en roept: “Help me, Ezel!  Help me alsjeblief!”?  Wat verwacht je nu precies dat ik doe?’

De moord op de kleine jongen van Hoei

De moord op de kleine jongen van Hoei vond plaats in de vroege ochtend van de nationale gedichtendag van België.
Tijdens zijn poging het land te ontvluchten, verwonderde de ezel er zich over dat het kleine België ineens zo onmetelijk was.  Er kwam maar geen eind aan de bossen, velden, wegels die hem leken te achtervolgen, te omsingelen om wat hij zonet had gedaan.

Troost

Ook de postbode en de juf die hem vanmorgen bij het gloren van deze heuglijke gedichtendag nog uitbundig hadden gegroet, staarden hem verbijsterd na toen de ezel hen passeerde tijdens zijn vlucht.
Alsof het op zijn voorhoofd stond te lezen.  Dat hij de kleine jongen van Hoei het zonet beschreven leven had bespaard door hem terug onder te dompelen in de beek.  En dat hij hem, toen het spartelen ophield, tijdens het eindeloze zinken had gerustgesteld met het troostrijke vers: ‘Lieve, kleine jongen, je bent kleiner dan de dood, maar groter dan de angst.’

klaas-voor-gedichtendag

Info:

Frank Adam schreef De kleine jongen van Hoei in het kader van het colloquium ‘La mort sous les yeux? La mort dans tous ses états à la charnière du XXIe siècle’ i.o.v. de Franse Universiteit Lille3.  Belgische fabels van auteur Frank Adam en illustrator Klaas Verplancke wordt uitgegeven door Uitgeverij Vrijdag.

www.frankadam.be, www.klaas.be, www.uitgeverijvrijdag.be

Re-cover 15

In Re-cover halen we oude, eens geliefde jeugdboeken van onder het stof. Wij haalden een paar trucjes uit met de oorspronkelijke cover. Herken over welk boek het gaat, en bezorg jezelf instant warme herinneringen.

Deze cover roept wellicht herinneringen op bij lezers die halverwege de jaren vijftig (of later) zijn geboren.

recover15

Confessions of a displaced hedgehog

We moeten er eerlijk in zijn: het kakelbontblog is niet het enige geweldige blog. Geregeld posten anderen in de kinderboekenblogosfeer iets dat we geestig, aanstekelijk of gewoon interessant vinden. Opdat u het zeker niet mist, brengen we dit soort berichten en hun thuisblogs in de rubriek Blogburen onder uw aandacht.

*

Maria Nikolajeva is een eminent academica in de kinder- en jeugdliteratuur. Ze werd geboren in Rusland en verhuisde in 1981 naar Zweden. Sinds enkele jaren woont en werkt ze in Cambridge, UK. Op haar blog Confessions of a misplaced hedgehog brengt ze verslag uit van haar leven als academica, docente, lezer, grootmoeder, … Het maakt de blog tot een rijk geschakeerd lappendeken van inkijkjes in een boeiend leven. In deze post vertelt ze over haar iPad en enkele prentenboekenapps die ze leuk vindt.

confessions

Citatenquiz XXX

Geen medailles, geen geldprijzen, geen lauwerkransen – met deze quiz doe je mee voor de eer. En voor de leestips die je in één moeite door krijgt. Want wie de gezochte boeken nog niet las, moet dat zeker doen. De opzet is simpel: uit welk jeugdboek komen onderstaand citaat en coverfragment? Na één week zetten we het juiste antwoord in de comments.

*

Er was eens een meisje dat in het zonnige Californië woonde, maar dat wist ze niet. In een lift die naar beneden ging, ergens tussen de zestiende en de vijfde verdieping van een glazen gebouw, vouwde ze plotseling een doorschijnende paraplu open, tot grote ergernis van de andere liftgangers, die men soms sardientjes noemt.

detail30

Naar de maan

In de maandelijkse rubriek In de vitrine tipt een boekhandelaar een opmerkelijk boek. Deze maand de keuze van Sofie Van der Ven van ‘t Stad Leest in Antwerpen.

*

naardemaanNaar de maan verscheen in 2008 in het Engels onder de titel Cosmic. In 2009 kwam de Nederlandstalige versie uit en nu, zo’n 3 jaar later is het nog steeds geen alle-records-brekende bestseller. Wat echt héél raar is. Om niet te zeggen onbegrijpelijk.  Want misschien is dit wel het leukste jeugdboek dat de afgelopen jaren verschenen is! Sinds de Diamant-broertjes reeks van Anthony Horowitz was het me niet meer overkomen dat m’n moeder onderaan de trap riep waarom ik zo zat te lachen ’s avonds laat op m’n kamertje. Ondertussen is het weliswaar m’n echtgenoot geworden die de vraag stelt, maar met dit boek heb ik echt nog eens in  m’n bed zitten gieren van het lachen. Een absolute aanrader dus voor jongens en meisjes van 11 tot 111 jaar met een goed gevoel voor kurkdroge, Britse humor!
Het verhaal … Liam is een jongen van 12  maar door zijn enorme lengte en vroegtijdige baardgroei wordt hij wel voor voor een volwassene aanzien. Dat is een enorm voordeel wanneer je een gevaarlijke kermisattractie in wil of een proefritje met een wagen uit de Porsche –showroom wil maken. Maar, het wordt pas helemaal spannend wanneer Liam en zijn klasgenootje Florida zich gaan voordoen als vader en dochter om te kunnen deelnemen aan een wedstrijd, georganiseerd door het spiksplinternieuwe en hypermoderne pretpark ‘Lunapark’ in China. De winnaars maken kans om ‘De allergrootste Attractie in de Wereldgeschiedenis: De Raket’ te mogen uittesten. Uiteindelijk blijkt “De Raket” een échte raket te zijn, maar wanneer de winnaars dat beseffen zitten ze al in een baan om de aarde. En de winnaars dat zijn 4 verschillende kinderen uit de hele wereld. En Liam… Die mee is als ‘verantwoordelijke ouder’.
Enkele citaten om alvast van te watertanden:

“Ik heb mijn grote Vikingschip van Playmobil weer in de doos gedaan op de dag waarop ik ontdekte dat ik haar op m’n kin kreeg. Ik dacht dat iemand met een baard, ook al was het maar een pluizige, waarschijnlijk te oud voor Playmobil was. Ik zei net dat Ik die baardgroei ontdekte, maar eerlijk gezegd had ik daar zelf nog nooit iets van gezien. Wij hebben namelijk spaarlampen in de badkamer.”

“Mijn vader en moeder stuurden me naar een toneelclubje, de Kleine Ster. Elke zaterdagochtend. Lisa, die het clubje leidde bekeek me eens goed, trok een bedenkelijk gezicht en zei: ‘het is eigenlijk een toneelclub voor kinderen.’ ‘Hij is twaalf,’ zei mijn vader. ‘Wat? U bedoelt geestelijk?’ ‘Nee. Lichamelijk. En geestelijk ook, geloof ik. Hij is twaalf, geestelijk, lichamelijk, emotioneel, de hele mikmak. Hij is alleen nogal groot. En stoppelig.’ ‘Goh!’ Ze keek alsof ze hem niet geloofde. Ik liet haar mijn paspoort zien. ‘Het is een slim joch,’ zei mijn vader. ‘Hij zit in de klas voor hoogbegaafden.’ ‘Maar hij is niet bepaald een kleine ster, he?’ zei Lisa. ‘Als we nou de GVR deden, was hij helemaal perfect!’