De eerste Letse woordjes

Letland heeft een bewogen geschiedenis –onafhankelijk geworden na de Eerste Wereldoorlog, en vanaf 1939 onder Russisch, Duits en opnieuw Russisch bewind tot in 1991. De buitenlandse bezetters zijn geen lieverdjes geweest – denk: deportaties en onderdrukking.

Geen wonder dat dit kleine land, waar nog steeds voor een groot deel mensen van Russische afkomst wonen, sterk vasthoudt aan de nationale identiteit. En dat is te zien tot in de babyboekjes.

Letland_blog

In Letland eten de baby’s pap (met van die heerlijke kleine bosaardbeitjes) met een lepel. Hap!

Letland_blog_pap

Verder komen we ook de herkenbare Letse handschoenen en sokken tegen, lekker warm tijdens de wintermaanden.

Letland_blog_handschoenen

Maar ook – en dat hadden we nog niet zo vaak gezien in babyboekjes – de Letse vlag: “rood, wit en weer rood” / “gelukkig, vrij en weer gelukkig”. En het typische roggebrood in de vorm van Letland!

Letland_blog_vlag

Maar sommige dingen zijn dan weer universeel.

Letland_blog_kat

Mazo latvju pirmie v?rdi [De eerste Letse woordjes]

Agnese Vanaga en Ieva Paulina (ill.)

Apgads, 2014

ISBN 978-9934-14-261-1

(Eva Devos)

Lake District & Beatrix Potter

Margot Van Dingenen ging een tijdje geleden naar Engeland, meer bepaald naar het Lake District, met de verhalen van Beatrix Potter in haar achterhoofd. Ze vroeg zich af of het huisje van Beatrix Potter dat ze kende van in de filmpjes ook in het echt omgeven was door sprookjesachtige natuur en idyllische wandelpaadjes. En wat dacht je?

***

PicMonkey Collage 2

Lucie scrambled up the hill as fast as her stout legs would carry her; she ran along a steep path-way—up and up—

Ja, hoor, wandelen in het Lake District voelt een beetje alsof je een boek van Beatrix Potter binnenstapt.

PicMonkey Collage 5

She set off on a fine spring afternoon along the cart-road that leads over the hill.

Na een eindje gewandeld te hebben, zie ik in de verte al één van de vele meren opduiken…

PicMonkey Collage 4

On the third day the squirrels got up very early and went fishing;

In dit geval geen eekhoorns, maar wel heel wat eenden aan de waterkant!

PicMonkey Collage 3

They made little rafts out of twigs, and they paddled away over the water to Owl Island to gather nuts.

In plaats van het meer over te steken, wandelen we erlangs en genieten van het uitzicht!

PicMonkey Collage 6

The chimney was a very big old-fashioned one. It was built in the days when people burnt logs of wood upon the hearth.

We passeren een schattig huisje dat ik jammer genoeg niet het mijne kan noemen.

PicMonkey Collage 7

He made his way up the hill; his temper was not improved by noticing unmistakable marks of badger.

Net als Mr. Tod klim ik over één van de vele muurtjes om onze tocht door de wei verder te zetten.

PicMonkey Collage 1

Presently she came to a spring, bubbling out from the hill-side.

We eindigen bij een waterval tussen de rotsen en het groen.

John Green als leerkracht

Altijd al eens les willen krijgen van de auteur John Green? Via het youtube-kanaal CrashCourse behoort dat nu tot de mogelijkheden!

John en zijn broer Hank hebben dit kanaal opgericht om jongeren (en volwassenen) op een ludieke manier dingen bij te brengen, gaande van geschiedenis en biologie tot psychologie en wereldliteratuur.

John Green is een Amerikaanse jeugdschrijver die grote bekendheid heeft verworven met zijn boek The fault in our stars, vertaald als Een weeffout in onze sterren.

Via deze link kom je terecht op John Greens introductie over de literatuurcursus. Verwacht je aan een flitsende, humoristische samenvatting van het belang van lezen.

 

De voorleespost van Linc vzw

Linc, een vzw die werkt rond Lezen, Informatie en Communicatie, heeft sinds kort een ‘Voorleespost’ op de website staan. Hier vind je allerlei getuigenissen van mensen die bezig zijn met boeken: voorleeservaringen, anekdotes en leuke tips! Linc roept alle voorleesenthousiastelingen op om hun verhaal te delen, zodat het kan dienen als een leuke aanvulling op hun blog.

Juf Carolina vertelde bijvoorbeeld over haar ervaring met boekjes in de klas en merkte na het voorlezen al een evolutie op bij haar kleuters:

Een boekje is intussen meer dan het aanwijzen of benoemen van de dingen maar het heeft een begin, een midden en een einde. Het gaat over iemand of iets, daar gebeurt wat mee of die maakt iets mee en dan loopt het verhaal – gelukkig altijd – goed af. Het lijkt nogal evident, evidenter dan het is: ‘Zullen we eens kijken wat er nu gebeurt?’ De volgende bladzijde als perspectief. Het opbouwen van een spanning. Nog even en we kunnen naar ‘Wat denk je dat er nu zal gebeuren?’

Als je graag meer begeesterende verhalen wil lezen en tips wil krijgen of delen, haast je dan naar de Voorleespost!

Een interview met Salla Simukka

Een tijdje geleden was Salla Simukka, schrijfster van de ondertussen bekende ‘Snow White trilogie’, in ons land. Haar boeken doen het erg goed en vorig jaar kochten ook Amerika en Engeland de rechten. Momenteel wordt het boek in 47 landen uitgegeven. Ik had het geluk deze Finse schrijfster te kunnen strikken voor een kort interview.

***

Q: Je bent zelf niet enkel schrijfster, maar ook vertaalster van boeken, dus jij weet waarschijnlijk als de beste hoe een taal een boek kan beïnvloeden. Welke aspecten in jouw boek vormen eventuele hindernissen voor een vertaler – misschien omdat ze typisch Fins zijn of omwille van een andere reden?

Omdat twee van de drie boeken zich afspelen in Finland en het hoofdpersonage, Lumikki Andersson, Fins is, beïnvloedt de Finse cultuur uiteraard het verhaal. Er zijn bepaalde dingen die erg gewoon zijn in Finland, maar onbekend in andere landen. En natuurlijk woordgrapjes en dergelijke. Maar ik denk eigenlijk wel dat de boeken nog steeds relatief makkelijk om te zetten zijn naar een andere taal. Soms moet de vertaler gewoon een begrip uitleggen of een equivalent zoeken in de eigen taal en cultuur. 

Q: Heb je al de mogelijkheid gehad om één van je boeken in een andere taal te lezen (Engels of Zweeds bijvoorbeeld) en zo ja, wat vond je ervan?

Ik heb de Engelse vertaling erg grondig gelezen, omdat deze versie ook vaak gebruikt wordt als “origineel” om van te vertrekken voor andere vertalers die geen Fins kunnen. Ik vind de Engelse vertaling erg goed. De Zweedse en Duitse zijn ook geslaagd. Ik vind eigenlijk alle vertalingen die ik tot nu toe gelezen heb heel goed.

Q: De originele versie van het sprookje Sneeuwwitje was heel erg angstaanjagend. Zo staat er geschreven dat de boze stiefmoeder eigenlijk Sneeuwwitjes echte moeder is, wat het sprookje meteen grimmiger maakt. Bovendien vraagt de moeder aan de jager om de lever en longen van Sneeuwwitje terug te brengen, zodat ze deze kan opeten.

Rood als bloed is een sprookje dat ver afstaat van de Disney traditie, waar alles altijd goed komt. Het is eerder een rauw en koel verhaal dat ons wil waarschuwen voor iets, steunend op die oude sprookjestraditie. Hoe zou jij het perfecte sprookje omschrijven? Welke ingrediënten heeft een sprookje nodig om jouw aandacht te trekken?

Ik hou ontzettend veel van die oude sprookjestraditie. Ik geloof eigenlijk dat de sprookjes van toen de jeugdliteratuur van hun tijd waren. Ze behandelen dezelfde thema’s als Young Adult boeken vandaag: keuzes maken, je kracht vinden, liefde en haat, je zorgen maken, leren om je angsten te overwinnen, je ouderlijk huis verlaten en de wijde wereld intrekken. Dat laatste thema is volgens mij de reden waarom er zoveel boze stiefouders optreden in sprookjes. Persoonlijk vind ik dat de onderdelen verdriet en horror of griezelige beelden ervoor zorgen dat een sprookje pas echt aanspreekt. Sprookjes zijn donker en daar hou ik nu net zo van.

Q: Het hoofdpersonage Lumikki is in jouw boek een beetje de outsider, maar ze is absoluut geen jonkvrouw in nood, zoals in zovele sprookjes. Wat belichaamt Lumikki dat jij zou willen meegeven aan je lezers?

Ik zou willen dat lezers echt gaan nadenken over Lumikki en de keuzes die ze maakt. Ze hoeven er niet mee akkoord te gaan, maar ik zou het fijn vinden als ze de dingen ook eens door haar ogen bekeken. Lumikki is een combinatie van kracht en zwakte, iets wat we allemaal in ons hebben. Het is niet zo simpel om haar te beschrijven of een label op haar te plakken – en dat is iets dat ik de lezers ook wil meegeven. Is het echt altijd zo belangrijk om labels op alles en iedereen te plakken? Moet iedereen in een hokje passen?

Q: Veel fantastische thrillers en detectives zijn geschreven door Scandinavische schrijvers en ze spelen zich ook af in het Hoge Noorden. Hoe vitaal is Finland als setting voor jouw boeken? Zou het verhaal op een bepaalde manier veranderen indien het ergens anders zou plaatsvinden?

Finland is toch wel belangrijk voor mijn boeken en ik zou me niet kunnen voorstellen dat ze zich ergens anders zouden afspelen. De Finse winter vol kou en duisternis, de Finse zomer met het eeuwige licht, de Finse mentaliteit en de geografische situatie: het zijn allemaal belangrijke onderdelen van het verhaal. Ik schrijf graag over plekken die ik zelf ken. En wie anders kan zo vol leven schrijven over Finland dan de mensen die er wonen?