De kop eraf

Het is een land van verschillen. Dat er bijvoorbeeld 11
officiële talen zijn, waarvan het Afrikaans er één is. Wat
overigens niet wil zeggen dat het één taal is. Zoals weinig
talen dat zijn. Dialecten, verschuivingen in klank en betekenis.
Het verschil tussen goesting en zin.
Hier in de Noordkaap zeggen ze windbreek. In het ruwweg 1500
kilometer zuidelijker gelegen Pretoria is een boer een windopbreek.
Ongeveer uitgesproken als wiendopbrek.
Voor het woord vegetariër is er geen vervanger. Tenzij ongeloof.
Tenminste, met die blik kijkt de vrouw van het buffet me aan wanneer
’s morgens blijkt dat ik nog leef. Ook al heb ik gisterenavond geen
vlees gegeten.

De eerste school die we bezoeken ligt in het plaatsje Nababeep. De gatkant van de wereld; warm, dorre heuvels, wind, kopermijnen.
Het is een eenvoudig gebouw op het eind
van een stoffige straat. Kinderen in groen-witte uniformen doen
wat kinderen doen tijdens de pauze.
Natuurlijk kijken ze op als ons gezelschap arriveert.
Elias Nel en ik mogen naar groep 5.
Tussendoor! De bedoeling van dit storytelling-project is communicatie.
Dat is het doel van een gsm-abonnement natuurlijk ook.
Van ons wordt verwacht dat we verhalen vertellen, aldanniet
gebaseerd op onze boeken. En dat we de kinderen uitnodigen,
aanmoedigen, uitdagen om zelf ook met verhalen te komen.
Onderliggend is er het verhaal van de verwantschap
tussen het Nederlands en het Afrikaans. En natuurlijk dat er
héél beroemd bezoek is uit het onvoorstelbaar verre België en Nederland.

Alleen dwazen trekken na één bezoek al conclusies. Daarom.
De gelijkenissen met een (gewoon) schoolbezoek in Vlaanderen zijn
groter dan de verschillen. De verschillen in de taal zijn een stevige handicap.
Voorlezen lukt niet. En vrijwel alle antwoorden die de kinders geven,
moet Elias voor me vertalen.
Een meisje dat vertelt over de slepende voetstappe die ze hoorde
terwijl ze haar tanden poetste. En dat er nadien niemand bleek te zijn.

Zelf kleur ik mijn verhalen iets eenvoudiger in en doe regelmatig beroep op
Elias. Wat is het Afrikaanse woord voor boterham, keuken, raam?
(toebroodjie, kombuis, venster)
Maar verder… De kinderen weten wat wolven en adelaars en spoken zijn.
Af en toe kijken ze voorbij die rare blanke man met zijn malle taaltje,
dan hebben ze alleen nog oor en oog voor het verhaal.

Ook de collega’s blijken achteraf baie tevreden.
En daarvan krijgen we niet alleen dorst, maar ook honger.
Een stevig stukkie vleis, behalve voor die arme skrywer uit België.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>