Astrid Lindgren

badplats_van_doninck-b726b5b5

Ik ben nog nooit in Zweden geweest. Al voelt het alsof ik er wel al was. Onze zondagavonden kleurden lang geleden Zweeds. Met heel het gezin keken we naar de televisieserie Emil i Lönneberga. Het melodietje zindert nu nog na in mijn hoofd. Natuurlijk keken we ook naar de avonturen van Pipi op tv, en speelden we deze na. Ben altijd een beetje Pipi Langkous geweest. In mijn hoofd. Ik las intussen bijna alle boeken van Astrid Lindgren. Nog even en ik zal ook echt heel dicht bij haar zijn. Haar geest… In september 2018 reis ik naar Zweden. Met mijn kamishibai. Ik mag er een lezing geven op het allereerste “SmåBUS Barnboksfestival 2018”: het eerste internationaal kinder- en jeugdliteratuurfestival in het hart van Småland, met als thema VERTELKRACHT EN LEESPLEZIER.

Een tijdje terug kreeg ik een vraag van Joke Guns: of ik ook een lezing over kamishibai kon geven in het Engels. Natuurlijk, zei ik, denkend aan een webinar en hoe ik dat organisatorisch zou moeten aanpakken. Nee, live, in Zweden. Pipi maakte een uitbundige koprol in mijn hoofd. En fluisterde: ik heb het nog nooit gedaan dus ik denk dat ik het wel kan…

pipi

Benieuwd naar het programma? Inschrijven kan via de website! En volgen kan via facebook

Golden Ticket

Op de boekpresentatie op 25 augustus verstopte ik 5 golden tickets in evenveel boeken. De boeken deed ik opgaan in de stapel. Met het golden ticket won de vinder een vertelling of een workshop.

IMG_1874[1]IMG_1875[1]

Vandaag verzilverde één van de winnaars haar ticket. Ik trok naar het CVO waar ze lesgaf. De NT2-cursisten zijn al een hele week aan het lezen. Toon Tellegen. Ik wandelde de klas binnen, installeerde mijn vertelkast en nam hen mee naar Japan met kamishibaiman. Ik had ook snoepjes moeten meenemen, merkte een van de cursisten op. Ik had geen snoepjes bij. Wel een ander verhaal: het land van de grote woordfabriek. Ik genoot van hun genieten. Aan een groep met minstens vijf verschillende thuistalen de vraag stellen welke taal er zou gesproken worden in een land waar slechts één taal gesproken wordt (België heeft al drie officiële talen) en of het niet erg stil zou zijn als je ook nog eens voor die woorden zou moeten betalen… maar niet de tijd hebben om daar mee verder te gaan. Ik had nog een vertelkast bij. En verschillende verhalensetjes. Ze kozen in vier groepjes een verhaal uit en lazen dit samen. Daarna met de kamishibai. Ze zeiden me dat niet iedereen kan voorlezen, dat het moeilijk is om te begrijpen wat de anderen hardop lezen, met al die verschillende tongvallen en accenten. Maar toch beten ze door. Sommige vertelden zelfs aan de rest van de groep.

IMG_2084IMG_2086

Iedereen kan voorlezen, verzekerde ik hen. Iedereen kan het. Sommigen doen het goed, nog anderen doen het beter. Ze gaan oefenen nu. Om dan voor een echt publiek te gaan vertellen…

Verhalen verbinden, over taalgrenzen heen. Over leeftijden en culturen heen. Verhalen zijn er altijd al geweest. Hier en overal. Voor eeuwig en altijd.

 

Aandacht voor jeugdliteratuur in de lerarenopleiding

Toen ik -lang lang geleden- de lerarenopleiding volgde was er enkel Jef Pepermans die ons in de richting van kinderboeken wees. We moesten fiches bijhouden, en minstens 10 kinderboeken lezen. Ik was op eigen houtje opnieuw de kinderboekenwereld ingedoken, als recensente bij pluizer. Mijn fichebak bevatte gelukkig veel meer dan 10 titels. Geen enkele keer kwam er een auteur of illustrator op bezoek, of werden we gestimuleerd om zelf te gaan experimenteren.
Hoe graag en hoe veel toekomstige leraren lezen, die op hun beurt de vonk op hun leerlingen zullen laten overslaan wordt tegen het licht gehouden in een onderzoek rond leesattitude en leesmotivatie door lectoren aan de AP Hogeschool.
Het bestaat nog. Al zijn ze hopelijk eerder een uitzondering: leerkrachten die zelf niet of nauwelijks lezen…. Als ik één suggestie mag doen: laat Verborgen talenten deel uitmaken van het curriculum van de lerarenopleiding! Jeugdliteratuur inzetten in alle vakken, over vakgrenzen en hokjes heen…

verborgen talenten

Gisteren organiseerde de Arteveldehogeschool in Gent een inspiratiedag kinderliteratuur. Een fantastisch initiatief waarbij leerkrachten in opleiding een hele dag verschillende workshops konden bijwonen en ondergedompeld werden in het werk van diverse auteurs en illustratoren. Er was ook aandacht voor de kamishibai. Ik stelde mijn vertelkast op in een vergaderzaaltje in de Centrale en prikkelde jonge leerkrachten in spé om zelf met de kamishibai aan de slag te gaan.
Vandaag deed ik hetzelfde in de Singel, op de cultuurdagen van CANON voor het secundair onderwijs. Op mijn vraag voor wie dit een eerste kennismaking met kamishibai was gingen er 19 vingers de lucht in. Eén leraar in opleiding kende het verteltheater uit het jeugdwerk. Ik vertelde enkele verhalen, schetste verschillende mogelijkheden en vroeg hoe zij dit verteltheater zelf zouden gebruiken in hun les, in hun vak. Er kwamen verrassende voorzetten.
Ik zou dan ook graag iedereen die met kamishibai aan de slag gaat willen uitnodigen om ervaringen en ideeën uit te wisselen en te delen in de facebookgroep “aan de slag met kamishibai
Welkom!

Kamishibai!

Het museum Plantin-Moretus in Antwerpen opende maandag voor leerkrachten NT2 haar deuren: verschillende leerkrachten uit Basiseducatie, CVO, OKAN, … schreven in op deze verwendag om carrouselgewijs te proeven van drie (van de zes) uiteenlopende workshops. Eentje daarvan ging over het inzetten van de kamishibai in het NT2 onderwijs. Mijn stokpaardje.

Ilona Plichart schreef een heel mooi verhaal over dromen en helden: hoe Christoffel Plantin bleef gaan voor zijn droom en Salwa dit, 400 jaar later, ook doet. En hoe deze levensverhalen elkaar raken. Hoe elke nieuwkomer in Antwerpen geraakt kan worden door hun verhaal… Het is een prachtig beeldboek, met foto’s van Jimmy Kets. Mooi foto’s, die ook als kamishibaivertelplaten werden afgedrukt. Met deze vertelplaten ging ik in mijn workshop aan de slag. Een korte prikkelsessie, om te demonstreren hoe het verteltheater werkt. Een proevertje, een smaakmaker om mensen goesting te geven zelf op weg te gaan.

IMG_2041[1]

Het was voor veel mensen een eerste kennismaking met kamishibai. Ik leende de woorden van Carll Cneut, die in het boekenboek zegt: “Als het aan mij lag, stond er op al mijn boeken: van 4 tot 104 jaar, zoals op gezelschapsspellen.” Dat mag wat mij betreft ook op de kamishibai staan.

aandeslagmetkamishibai-1-min