Jeugdliteratuur.org

De jacht op de sabeltandtijger

   

Korte inhoud De jacht op de sabeltandtijger

In een tijd heel lang geleden, toen de mannen ‘jagers en vechters’ waren en de vrouwen ‘zoeksters en pluksters’, was de sabeltandtijger een beruchte bedreiging. Wanneer de medicijnman voorspelt dat het bloeddorstige roofdier in de buurt is, is het alle hens aan dek. De kleine Olun wil zichzelf ook nuttig maken én de mooie Uma imponeren.
Maar hoe maak je indruk op je meisje als je een schriele jongen bent, tussen allemaal bomen van kerels? De medicijnman heeft misschien wel een oplossing...

Voor het lezen

Bekijk de kaft van het boek. Verklap de titel nog niet. Laat de kinderen verwoorden wat ze zien.

Wat gebeurt er?
Zijn de personages op wandel of zijn ze op zoek?
Waarom hebben ze wapens bij?

Verklap hierna de titel van het boek en laat hen fantaseren over de inhoud van het verhaal.

Verdeel de personages die op de kaft staan. Laat de kinderen fantaseren over dit personage.

Hoe heet hij/zij?
Waar blinkt het personage in uit?
Wat zou hij/zij niet goed kunnen?

Laat de kinderen de verschillende personages aan elkaar voorstellen.

Speelt het verhaal zich in deze tijd af? Hoe kan je zien dat dit verhaal zich heel lang geleden afspeelt?

 

Tijdens het lezen

Het boek is een prentenboek.

Vinden de kinderen prentenboeken leuk of lezen ze liever zelf de boeken. Wat draagt hun voorkeur weg?

Het boek wordt het best voorgelezen. Geef de kinderen voldoende de tijd om de prenten te bekijken. Wijs hen op enkele details.

Bekijk de illustratie waarbij de verschillende dieren zich verstoppen door gebruik te maken van de omgeving (bij de tekst: ‘Waar kan het bloeddorstige roofdier zijn?’).

Vinden de kinderen alle dieren terug?
Zien ze de beer die op een steen lijkt?
En de bizon die ook wel een struik zou kunnen zijn?

Op diezelfde tekening zie je ook een muis die zich achter een steen verstopt. Op de volgende tekening zie je de beer op haar staart stappen. Op de volgende illustraties zie je haar nog wegrennen om dan even later terug te keren om zich druk te maken over haar pijnlijke staart.

De illustratie waarbij iedereen aan het tekenen gaat, staat ook vol details (bij de tekst ‘Het nieuws over de ontdekking van Olun doet snel de ronde’). Merk de stam van de boom op die duidelijk vrouwelijke vormen geeft. De mannen staan vol bewondering te kijken. De vrouw van één van de mannen is niet blij! Muis zit met een verband rond haar staart. Op één van de stenen is een kabouter getekend (Zouden er toen al kabouters bestaan hebben?).

Op de volgende pagina is een personage te zien dat een raam met een bloempot en dakpannen op de tent aan het tekenen is. Dit kan helemaal niet want in de oertijd waren er nog geen ramen en dakpannen. Dit noemt men een anachronisme.

Op deze Wikipedia-pagina vind je een uitleg over dit begrip en enkele andere voorbeelden in de kunst.

Merken de kinderen de twee dieren op, vermoedelijk konijnen, die op verschillende illustraties terugkomen?

 

Na het lezen

Rollenpatroon

Hebben de kinderen opgemerkt dat het rollenpatroon sterk gehandhaafd wordt? De mannen gaan op jacht en de vrouwen doen het huishouden en plukken de bessen. Gelukkig blijkt op het einde dat dit allemaal om te lachen is.

Hoe is dit bij de lezers thuis? Is het ook de mama die kookt en de papa die de auto poetst? Of zit dit helemaal anders in elkaar? Laat de kinderen hierover vertellen.
Wat zijn taken voor mannen en wat zijn taken voor vrouwen in het huishouden? Of bestaan die helemaal niet?

Tekenen

Dit verhaal leert ons hoe het tekenen ontstaan is.

Zou het tekenen echt zo uitgevonden zijn?

Tijd om zelf aan de slag te gaan!

Benodigdheden:

 - Groten en kleine vellen papier
 - Krijt
 - Bord
 - Stift
 - Potloden in opvallende kleuren

Teken de schaduw van de juryleden op een groot blad papier of met krijt op de grond. Dit kan je in de zon buiten doen of met een lamp binnen.
Voorzie een bord of een groot vel papier. Kies iemand uit die de tekenaar is. Laat de tekenaar iets tekenen. De andere kinderen moet zo snel mogelijk raden wat de tekenaar aan het tekenen is.
Kijk hoe de illustrator de personages heeft vormgegeven. Deze hebben een omlijning in soms opvallende kleuren. Gebruik deze techniek om een eigen figuurtje te ontwerpen.

Sabeltandtijger

Hebben de kinderen opgemerkt dat er nooit een echte sabeltandtijger in beeld komt? Zou die ooit echt bestaan hebben en in de buurt zijn geweest?

Een sabeltandtijger wordt ook een smilodon genoemd.

De sabeltandtijger was iets kleiner dan een leeuw maar wat zwaarder gebouwd. Hij werd ongeveer 1,5 meter lang met een korte staart en krachtige poten. De voorpoten waren wat langer dan die van huidige leeuwen. Hij had een schedel van circa 30 centimeter lengte en woog ongeveer 200 tot 350 kilogram. Het dier had twee grote sikkelvormige 'slagtanden' (tot ca 30 cm lang), sterk vergrote hoektanden in de bovenkaak, die ook bij gesloten bek naar buiten staken. Omdat de grote tanden vrij broos waren en bij contact met bot makkelijk zouden afbreken, denkt men dat de sabeltandtijger ze gebruikte om de weke delen van zijn slachtoffers fataal te verwonden, bijvoorbeeld met een halsbeet waarbij zowel de slokdarm als de luchtpijp doorgebeten werden om de prooi vrijwel direct te doden of in de buik om vitale organen of de halsslagader te doorklieven. Er zijn veel fossielen met afgebroken tanden gevonden. Voor de jacht gebruikten ze waarschijnlijk hun voorpoten. Die hebben een buitenlaag van dicht bot die relatief gezien 15% dikker is dan die van huidige grote katachtigen.‪ Het lijkt waarschijnlijk dat ze in groepen jaagden, omdat er skeletten gevonden zijn met genezen verwondingen die zo ernstig waren dat een dergelijk dier niet meer in staat zou zijn geweest zelfstandig te jagen

(bron: Wikipedia)

Personages

Bekijk de personages die voor het lezen zijn uitgewerkt. Kloppen deze eigenschappen na het lezen van het boek? Of zijn ze helemaal anders? Maak van de verschillende personages eventueel een identiteitskaart.

Stenen beschilderen

Benodigdheden:

 - Grote stenen
 - Wit krijt of witte verf
 - Gekleurde verf en penselen

Ga op zoek naar grote stenen. Kunnen in de structuur van de stenen ook vormen en figuren worden herkend? Omtrek deze figuren met wit krijt of witte verf.

Je kan de stenen ook gewoon laten beschilderen. Let op de techniek die de illustrator heeft gebruikt. Misschien mag je wel een muur beschilderen?

Volg de pijlen

Kies in de groep een leider. Die krijgt een krijtje. De leider krijgt wat tijd om zich te verstoppen in de omgeving. De leider duidt zijn afgelegde weg aan door een pijl te tekenen die de richting aanduidt, zoals op de voorlaatste prent in het boek. Het is vooral belangrijk dat de leider de weg zeker aanduidt als er kruispunten zijn of splitsingen in de weg.

De leider krijgt steeds wat voorsprong voordat de andere kinderen de achtervolging inzetten. Kunnen de kinderen de leider inhalen of terugvinden?

Je kan het krijt ook vervangen door vooraf uitgeknipte pijlen.

Gezelschapsspel: De jacht op de sabeltandtijger

Benodigdheden:

 - Uitgeknipte tegels (klik hier)
 - Uitleg tegels (klik hier)
 - Steentjes
 - Dobbelsteen

Knip de tegels uit en lamineer deze eventueel ter versteviging.

Haal de tegel met de titel van het boek, de tegel van de sabeltandtijger en de 4 tegels met de bruine rand uit de stapel. De andere tegels schud je door elkaar. Maak de weg naar de sabeltandtijger, waarbij de eerste tegel die is met de titel en de laatste die van de sabeltandtijger. Plaats de tegels zo dat er op verschillende plaatsen sluipwegen kunnen gemaakt worden. Het eenvoudigst is om de weg in functie van de sluipwegen in een S-vorm te leggen.

Voorzie voor elk kind een steentje dat als pion kan worden gebruikt. Bepaal wie als eerste mag beginnen. Met een dobbelsteen bepaal je hoeveel plaatsen de pion mag verplaatst worden. De uitleg van de speciale tegels staat in de bijlage. De bedoeling is om als eerste bij de sabeltandtijger te komen.